Türkiye’de Yapılandırmacı Yaklaşıma Geçişin İlköğretim Sosyal Bilgiler Dersi Kapsamında Tarih Öğretimi Üzerindeki Etkileri (1998-2018)

Author:

Number of pages: 153-187
Year-Number: 2021-29

Abstract

Temel amacı etkin yurttaşalar yetiştirmek olan Sosyal Bilgiler dersi içerisinde tarih konuları önemli bir ağırlığa sahiptir. Türkiye’de zorunlu temel eğitimin sekiz yıla çıkarılmasıyla birlikte hazırlanarak 1998-1999 öğretim yılından itibaren uygulanmaya başlanan sosyal bilgiler dersi öğretim programı davranışçı yaklaşıma göre hazırlanmış son öğretim programıdır. Milli Eğitim Bakanlığı’nın Türk eğitim sis-teminde yapılandırmacılığı temel almaya başlaması üzerine bu yaklaşımı temel alan yeni sosyal bilgiler dersi öğretim programı hazırlanarak 2005-2006 öğretim yılından kademeli bir şekilde uygulanmaya başlanmıştır. Bu öğretim programı 2017 yılına kadar uygulamada kalmış, aynı yıl yeni sosyal bilgiler öğretim programı hazırlanarak 2017-2018 öğretim yılından itibaren uygulanmaya başlanmıştır. Bu araştırmanın amacı davranışçı yaklaşımdan yapılandırmacı anlayışa geçiş sürecinin sosyal bilgiler dersi kapsamında tarih öğretimi üzerindeki etkisini ortaya koymaktır. Doküman incelemesi yönteminden yararlanılan araştırmada söz konusu amaca ulaşabilmek için davranışçı yaklaşıma uygun olarak hazırlanmış olan 1998 ilköğretim sosyal bilgiler dersi öğretim programı ile yapılandırmacı anlayışa uygun olarak hazırlanmış olan 2005 ve 2017 sosyal bilgiler dersi öğretim Programları ve bu programlara uygun olarak hazırlanmış ders kitapları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Araştırma sonucunda yapılandırmacı anlayışa göre hazırlanmış olan 2005 sosyal bilgiler dersi öğretim programında 1998 programına kıyasla tarih konuları için ayrılan ders saati miktarının azaltıldığı, tarih konu/kazanım kapsamlarının daraltıldığı, ders saati miktarındaki azalma ile konu/kazanım kapsamındaki daralma eğiliminin 2017 sosyal bilgiler dersi öğretim programında da sürdüğü anlaşılmıştır. 2005 Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programında tarih konularıyla ilgili bu daralmaya karşılık tarihe ilişkin beceri, değer ve yerle tarih, sözlü tarih vb. kav-ramların programa dâhil edilmesiyle sosyal bilgiler dersi kapsamında tarih öğretiminin kapsamının genişletildiği ve çok katmanlı bir hale getirildiği söylenebilir. Ancak bu olumlu durumun 2017 sosyal bilgiler dersi öğretim programında belli ölçülerde zayıflatılmış olduğu anlaşılmaktadır.

Keywords

Abstract

History subjects have an important weight in the Social Studies course, the main purpose of which is to raise active citizens. The social studies course curriculum, which was prepared with the extension of compulsory basic education to eight years in Turkey and started to be implemented from the 1998-1999 academic year, is the last curriculum prepared according to the behavioral approach. After the Ministry of National Education started to take constructivism as a basis in the Turkish education system, a new social studies course curriculum based on this approach was prepared and started to be implemented gradually in the 2005-2006 academic year. This curriculum remained in practice until 2017, and a new social studies curriculum was prepared in the same year and started to be implemented from the 2017-2018 academic year. The aim of this research is to reveal the effect of the transition from behavioral approach to constructivist understanding on the teaching of history within the scope of social studies course. From the document review method utilized in order to achieve the purpose of the research question, prepared in accordance with the behavioral approach, which was prepared in accordance with the 1998 social studies curriculum elementary understanding of constructivist 2005, and in 2017 prepared in accordance with the curriculum of social studies textbooks and the program were investigated comparatively.  As a result of the research, in the 2005 social studies curriculum, which was prepared according to the constructivist approach, the amount of course hours allocated for history subjects was reduced compared to the 1998 curriculum, the scope of history subject / acquisition was narrowed, the decrease in the amount of course hours and the shrinkage tendency in the scope of the subject / outcome were also observed in the 2017 social studies curriculum. found to be ongoing. In the 2005 social studies curriculum, despite this narrowing in history subjects, skills, values and local history, oral history and so on. With the inclusion of concepts in the program, it can be said that the scope of history teaching within the scope of social studies course has been expanded and made multi-layered. However, this positive situation was weakened to a certain extent in the 2017 social studies curriculum.

Keywords