Çevre Gazeteciliği Alanındaki Çalışmaların Bibliyometrik Analizi: Ortaya Çıkan Eğilimler ve Gelecek Yönelimler
Author :
Abstract
Bu çalışmanın amacı, çevre gazeteciliği alanının entelektüel yapısını, gelişim seyrini ve bilimsel eğilimlerini bütüncül bir bakış açısıyla ortaya koymaktır. Bu amaçla, Web of Science’da 1989-2025 yılları arasında taranan çevre gazeteciliği ile ilgili 200 eser Bibliometrix paketi (R) kullanılarak incelenmiş ve performans ve bilim haritalama analizleri gerçekleştirilmiştir. Bulgular, 2010 yılından itibaren yayın sayısında belirgin bir artış olduğunu ve 2024 yılının en üretken dönem olduğunu göstermektedir. En fazla yayın yapan dergi Journalism Practice iken, en fazla atıf alan dergi Science Communication olmuştur. David Robie en üretken yazar, Michael Brüggemann ise en fazla atıf alan isim olarak öne çıkmaktadır. En fazla eser üreten ülke Amerika Birleşik Devletleri’dir. Brüggemann ve Engesser’in 2017 yılında yayınladığı “Beyond false balance: How interpretive journalism shapes media coverage of climate change” başlıklı eser en fazla atıfa sahiptir. Anahtar kelime analizleri; alanın 2018 öncesinde etik ve insan hakları gibi temel konulara odaklandığını, günümüzde ise “iklim gazeteciliği”nin bağımsız bir uzmanlık alanı olarak öne çıktığını göstermektedir. Tematik harita analizi, “araştırmacı gazetecilik” konusunun alanın gelişimini yönlendiren bir “motor tema” olduğuna işaret etmektedir. Özellikle küresel ısınmadan en çok etkilenen bölgeleri ele alan Küresel Güney eksenli çalışmalar, çevresel krizlerin medyada çerçevelenme biçimleri ve çözüm gazeteciliği yükselen trendler olarak tespit edilmiştir. Sonuç olarak çalışma, çevre haberciliğinin kriz ve felaket odaklı geleneksel çizgisine ek olarak; somut çözüm yollarını ve yapıcı anlatıları merkeze alan çözüm gazeteciliği yaklaşımının yeni bir akademik ilgi alanı olarak belirmeye başladığına işaret etmekte ve bu yönelimin gelecekteki araştırmalar için stratejik bir çerçeve sunduğunu yansıtmaktadır.
Keywords
Abstract
This study aims to elucidate the intellectual landscape, evolutionary trajectory, and prevailing scientific trends within environmental journalism from a holistic perspective. To this end, 200 documents indexed in the Web of Science database between 1989 and 2025 were analyzed using bibliometric methods, incorporating performance analysis and science mapping via the Bibliometrix package (R). The findings reveal a significant surge in publication volume since 2010, with 2024 emerging as the most prolific year. Journalism Practice is identified as the most productive journal, while Science Communication holds the highest citation impact. David Robie and Michael Brüggemann are the most productive and cited authors, respectively, with the United States dominating scholarly output. Notably, Brüggemann and Engesser’s (2017) work on interpretive journalism and climate change remains the most influential publication. Keyword analyses indicate that prior to 2018, the field primarily focused on normative issues such as ethics and human rights; however, "climate journalism" has since emerged as an independent specialized domain. The thematic map identifies "investigative journalism" as a "motor theme" driving the field's development. Furthermore, Global South-oriented studies focusing on regions most vulnerable to global warming, along with the media framing of environmental crises and solutions journalism, have been identified as rising trends. In conclusion, the study reflects that in addition to the traditional crisis-oriented focus of environmental reporting, a constructive solutions journalism approach emphasizing concrete remedies and proactive narratives has begun to emerge as a significant area of academic interest, providing a strategic framework for future research.
